Antalya’dan Yola Çıkmaya Değer On Antik Kent ve Doğa Durağı

Tek bir yer görecekseniz burası olsun. Termessos, Güllük Dağı Milli Parkı içinde 1.000 metrenin üzerinde kurulu ve kenti kuran Pisidyalılar, bölgede Büyük İskender’in kuşatıp sonra vazgeçtiği tek halktı. Tiyatro iki zirve arasındaki bir eyere oyulmuş; bir yanı doğrudan uçuruma bakıyor. Üstündeki nekropol ise depremlerin devirdiği lahitlerle dolu bir karmaşa. Otoparktan itibaren yaklaşık yarım saatlik gerçek bir yokuş yürüyüşü var; zemin engebeli ve büyük bölümü gölgesiz.

• Toroslar’a bakan uçurum kenarındaki tiyatro
• Devrilmiş lahitlerden oluşan dağınık nekropol
• Milli park içinde – yaban hayatı ve çam ormanı
• Sahildeki antik kentlere kıyasla çok daha az ziyaretçi

Büyük antik kentler içinde ulaşımı en kolay olanı ve gözünüzde işleyen bir kasaba olarak canlandırması en kolay olanı. Sütunlu cadde alanı baştan sona kat ediyor; ortasındaki su kanalı bugün hâlâ besleniyor ve iki yandaki dükkânların sırasını takip edebiliyorsunuz. Stadyum Anadolu’daki en iyi korunmuşlardan biri, Roma hamamlarında ise zemin kotları hâlâ okunuyor. Burada bulunan heykellerin çoğu şimdi Antalya Müzesi’ni dolduruyor.

• Ortasında su kanalı olan sütunlu ana cadde
• Yaklaşık 12.000 kişilik stadyum
• Helenistik kapı kuleleri ve Roma hamamları
• Düz ve kolay yürüyüş – çocuklu aileler için uygun

Aynı adı taşıyan iki ayrı yer. Merkezin kuzeydoğusundaki yukarı şelale bir park içindeki havuza dökülüyor ve bir patika sizi su perdesinin arkasındaki mağaraya götürüyor – ağustos öğleninde Antalya’nın en serin noktası. Aşağı Düden ise bambaşka: nehir platonun kenarına gelip doğrudan falezden Akdeniz’e dökülüyor. Oradaki uçurum kenarı parkı açık ve ücretsiz.

• Yukarı şelalenin arkasında yürünebilen mağara
• Aşağı şelale doğrudan denize dökülüyor
• İki noktada da gölgeli park ve kafeler
• Perge ile aynı sabaha rahatça sığar

Aspendos’taki Roma tiyatrosu Akdeniz’in tamamındaki en eksiksiz örnek – sahne binası, oturma sıraları ve tonozlu girişler hâlâ ayakta. Zaten bu yüzden ipler çekilip korumaya alınmak yerine her yıl opera ve bale festivaline ev sahipliği yapıyor. Ziyaretçilerin çoğu tiyatroda durup geri dönüyor. Oysa arkasındaki tepeye çıkarsanız kentin geri kalanı sizi bekliyor: bazilika, agora ve ovayı boydan boya geçen uzun bir su kemeri.

• Bölgenin en iyi korunmuş Roma tiyatrosu
• Yazın hâlâ kullanılan bir gösteri mekânı
• Yukarı şehir ve su kemeri genellikle bomboş
• Belek’ten yaklaşık 40 dakika

Sillyon, tarlaların ortasından birden yükselen düz tepeli bir tepede kurulu ve Termessos gibi o da İskender’e direnmiş. Alanın bir bölümü yirminci yüzyılda heyelanla kaydı; bu da tuhaf atmosferi büsbütün artırıyor. Helenistik kapı, stadyum ve antik yaklaşma yolunun rampası, çoğu zaman tek insanın siz olacağınız bir platoda ayakta duruyor. Bilet gişesi yok, kafe yok, gölge de neredeyse hiç yok.

• Helenistik kapı yapısı ve antik rampa yol
• Pamfilya ovasına hâkim geniş manzara
• Neredeyse hiç ziyaretçi yok – suyunuzu yanınızda götürün
• Son bölümü bozuk toprak yol; alçak araçlar için uygun değil

Side alışılmadık bir yer; çünkü modern kasaba antik kentin içinde büyümüş: bir balık restoranına gitmek için sütunların arasından yürüyorsunuz. Apollon ve Athena tapınakları yarımadanın tam ucunda duruyor ve bu, gün batımını gününüzün merkezine almanızı gerçekten hak ettiriyor. Pamfilya’nın en büyük tiyatrosu ana caddenin arkasında; müze ise Roma hamamlarına yerleşmiş.

• Gün batımında burnun ucundaki Apollon Tapınağı
• Yaklaşık 15.000 kişilik tiyatro
• Restore edilmiş Roma hamamlarındaki müze
• Yarımadanın iki yanında da kum plajlar

Rafting kanyonda yapılıyor ama yolunuza devam edin. Yol, on sekiz yüzyıldır trafiği taşımaya devam eden bir Roma köprüsünü geçiyor, ardından aşınmış kaya sütunlarının arasından tırmanarak Altınkaya köyüne varıyor – köy, Selge’nin kalıntıları arasına kurulmuş. Tiyatro en tepede, arkasında Toros zirveleriyle duruyor; köy çocukları da genellikle size kekik satmak için beliriyor. Sabah rafting, öğleden sonra Selge, ilin en iyi günlerinden birini yapıyor.

• Hâlâ kullanılan Roma dönemi Oluk Köprü
• 1.000 metrede, yaşayan bir köyün içindeki tiyatro
• Köprüçay üzerinde rafting
• Yaz ortasında bile serin

Side’nin yukarısındaki orman yolundan ulaşılan Seleukeia küçük, gölgeli ve neredeyse tamamen çamların yuttuğu bir yer – güneşte geçen bir sabahtan sonra asıl cazibesi de bu. Agora, hamam ve mozaik döşemeli bir yapı, ağaçlar koruduğu için orijinal yüksekliğine yakın biçimde ayakta. Genelde başka kimse olmuyor ve yapılar arasındaki yürüyüş baştan sona gölgede geçiyor.

• Birkaç kat yüksekliğinde ayakta duran yapılar
• Baştan sona gölge – temmuz ve ağustos için ideal
• Yerinde duran mozaik döşemeler
• Side veya Manavgat’tan kısa bir sapma

Phaselis’in üç limanı vardı ve üçü de hâlâ yerinde – içlerinde yüzebiliyorsunuz. Ana cadde tiyatro ile hamamların arasından geçip bir koydan diğerine uzanıyor; taşların arasında çamlar büyümüş, iki uçta da deniz görünüyor. Havlunuzu getirin: sahildeki tek antik kent burası ki insanın doğal olarak kalıntılarla su arasında gidip gelesi geliyor.

• Üç antik liman, üçünde de yüzülebiliyor
• İki koyu birbirine bağlayan taş döşeli ana cadde
• Kıyıya kadar inen çam ormanı
• Tahtalı Dağı manzaralı tiyatro

Olympos, bir dere vadisinin içine dağılmış bir antik kent; gölgeli bir patikadan yürüyorsunuz ve patika uzun bir çakıl plajda bitiyor. Yol boyunca çalıların arasında yarı gizli mezarlar ve kapılar çıkıyor karşınıza. Akşam olunca Çıralı’nın üstündeki Yanartaş’a geçin: kayaların arasından sızan doğal gaz burada en az iki bin beş yüz yıldır yanıyor ve antik çağ bu alevleri Khimaira’nın nefesi olarak okumuş. Alevlerin gerçekten göründüğü karanlıkta gidin; yirmi dakikalık tırmanış için el feneri alın.

• Dere vadisi boyunca denize inen kalıntılar
• Çıralı’da uzun ve sakin çakıl plaj
• Dağ yamacında hiç sönmeyen doğal alevler
• En iyisi gün batımından sonra – fener ve düzgün ayakkabı şart